Igeri egiteko sudur-pintza: zertarako den, noiz erabili eta nola jartzen den
Joan zuzenean nola jartzen den atalera ↓
30 segundotan
- Sudurretik ura sar ez dakizun balio du. Ez du teknika hobetzen, ezta azkarrago igerian eginarazten ere.
- Crolean igeri egiten zuten igerilariekin egindako ikerketa batean, sudur-pintzak ez zuen aldatu airea botatzeko eta hartzeko behar zuten denbora.
- Igerilekuko urak sudurra narritatuta zuten igerilarietan, hilabete batez pintza erabiltzeak sudurreko hantura murriztu zuen errinitis mota jakin batean.
- Sudurraren alde bigunean jartzen da, hezurraren azpian bertan, eta itxi egin behar du estutu gabe.
- Pintzarekin, aire guztia ahotik botatzen da. Praktikatu horman igeri egin aurretik.
Sudur-pintzak sudur-zuloak ixten ditu, igeri egitean sudurretik urik sar ez dakizun. Erabilgarriagoa da bizkarrean, itzulipurdietan, urpean igeri egitean eta igeriketa artistikoan: une horietan ura gorantz sartzeko joera du. Igerilekuko urak sudurra narritatzen dien igerilari batzuek ere erabiltzen dute. Crolean ikasten ari bazara, onena da urpean airea sudurretik botatzen ikastea. Pintzak laguntzen du hori lortu bitartean, baina ez du ordezkatzen.
Gida honetan dituzu zer dioten ikerketek, noiz duen zentzua erabiltzeak, nola jartzen den, nola aukeratu eta nola arnastu harekin.
Iturriei buruz: ikerketa batetik datorrenak aipua du ondoan, estekarekin. Aipurik ez duena irizpide praktikoa da: kirolean ohikoa dena, baina ikerketa batek frogatu gabe.
Gida honetan
Zer den
Pintza txiki bat da, sudur-hegalak alboetatik estutzen dituzten bi kuxinekin. Hainbat motatakoak daude:
- Plastikozko edo alanbre estaliko armazoidunak, silikonazko edo gomazko kuxinekin. Ohikoenak dira.
- Lokarridunak, betaurrekoen uhalari lotzeko eta ez galtzeko.
- Alanbre finekoak, igeriketa artistikoko ohikoak: diskretuagoak dira, eta tolestuz doitzen dira.
- Haurren neurrikoak, txikiagoak eta presio gutxiagokoak.
Ez da belarri-tapoiekin nahastu behar. Pintzak ez ditu belarriak babesten.
Zer dioten ikerketek
| Galdera | Ikusi dena |
|---|---|
| Igerilekuko urak sudurrari eragiten dio? | Lehiaketako igerilarietan, denboraldi betean, % 74k zituen errinitis-sintomak, igeri egiten ez zutenen % 40ren aldean. Gutxienez bi aste igeri egin gabe egon ondoren, sintomak igeri egiten ez zutenen mailara jaitsi ziren. Egileek kloroaren deribatuei egozten diete (Bougault et al., 2010) |
| Entrenatu eta berehala gertatzen da? | Entrenamendu baten ondoren, igerilariek okerrago arnasten zuten sudurretik, eta doministiku, kongestio eta azkura gehiago zituzten. Korrikalariei ez zitzaien gertatu. Bi taldeen arteko alde argi bakarra eztarrirantz erortzen den mukia izan zen (Alves et al., 2010) |
| Eta aisialdirako igeri egiten dutenengan? | 180 pertsonari egindako galdetegi batean (igerileku bateko 150 erabiltzaile eta lehiaketako 30 igerilari), % 18k sudurreko edo sinuetako sintomak sumatzen zituen igeri egin ondoren (Ondolo et al., 2009) |
| Pasatu egiten da? | Berrikuspen sistematiko batek aurkitu zuen igerilariengan usaimena eta sudurraren berezko garbiketa aldatu egiten direla, ziurrenik kloroagatik, eta entrenatzeari uztean berreskuratzen direla (Surda et al., 2018) |
| Pintzak laguntzen du? | Errinitis-sintomak zituzten 9 eta 21 urte bitarteko 54 igerilarik pintza erabili zuten hilabetez igeri egitean. Errinitis ez-alergikoa, narritadura motakoa, zutenengan (% 35), hantura eta sudurretik airea igarotzeko erresistentzia jaitsi ziren. Alergikoengan (% 44), sintomak hobetu ziren (Gelardi et al., 2012) |
| Crolean arnasteko modua aldatzen du? | Crolean igeri egiten zuten 12 igerilaritan, pintzarekin eta gabe, pintzak ez zuen modu esanguratsuan aldatu zenbat irauten zuten airea botatzeak, hartzeak eta etenaldiak (Cardelli et al., 2000) |
Laburbilduz:
- Igerilekuko urak sudurra narrita dezake, batez ere asko entrenatzen baduzu.
- Bada ikerketa bat non pintzak sudurra narritatuta zuten igerilariei lagundu zien.
- Beste ikerketa batean, pintzak ez zuen arnasketaren erritmoa aldatu.
- Ikerketa txikiak dira, eta bakar batek ere ez du aztertzen pintzak errendimendua hobetzen duen.
Igeri egiten duzun bakoitzean sudurra buxatuta edo tantaka baduzu eta ez bazaizu pasatzen, kontsultatu zure medikuarekin edo farmazialariarekin. Pintza ez da tratamendu bat.
Noiz du zentzua erabiltzeak
Irizpide praktikoa; ez dago egoera hauek alderatzen dituen ikerketarik.
| Egoera | Pintza? | Zergatik |
|---|---|---|
| Bizkarrean | Erabilgarria | Ahoz gora, ura erraz sartzen da sudurretik, batez ere irteeretan eta biretan |
| Itzulipurdiak eta bira | Erabilgarria | Buruz behera biratzean ura sartzen da airea botatzen ez baduzu. Igerilari askok horretarako bakarrik erabiltzen dute |
| Urpean (izurde-ostikoa, igerilekuan urpean igeri) | Erabilgarria | Denbora gehiago ematen duzu burua barruan duzula eta jarreraz aldatzen |
| Igeriketa artistikoa | Ia ezinbestekoa | Denbora asko ematen dute buruz behera eta airea bota ezinik |
| Igerilekuko urak sudurra narritatzen dizu | Lagun dezake | Ikerketa gehien duen egoera da (ikus goian) |
| Crolean ikasten ari zara | Hobe hura gabe ikastea | Urpean airea sudurretik botatzea teknikaren parte da. Erabili soilik sudurreko urak praktikatzea eragozten badizu |
| Crola teknika onarekin | Ez da beharrezkoa | Airea sudurretik botatzen baduzu dagoeneko, ez da urik sartzen |
Airea botatzen ikasteko, «Burbuilak horman» ariketa duzu crolean igeri egiteko ariketen gidan.
Nola jartzen den
Irizpide praktikoa, fabrikatzaileek adierazten dutena:
- Ireki pintza bi hatzekin.
- Jarri sudurraren alde bigunean, hezurraren azpian bertan, kuxin bat alde bakoitzean.
- Askatu pixkanaka eta egiaztatu ixten duela: saiatu airea sudurretik botatzen. Ez luke ezer atera behar.
- Erortzen edo mugitzen bada, lehortu sudurra eta jarri berriro. Larruazal bustiak edo kremadunak irristarazi egiten du.
- Lokarria badu, pasatu betaurrekoen uhaletik uretara sartu aurretik.
Min eman gabe itxi behar du. Hamar minuturen buruan gogaitzen bazaitu, gehiegi estutzen du edo ez da zure neurrikoa.
Nola arnastu pintzarekin
Sudurra itxita, aire guztia ahotik ateratzen da:
- Bota airea ahotik etengabe aurpegia uretan duzun bitartean, burbuiletan bezala.
- Burua biratzean, hartu airea ahotik, pintzarik gabe bezala.
- Praktikatu horman zenbait aldiz harekin luzerak egin aurretik.
Nola aukeratu
Irizpide praktikoa:
| Zer begiratu | Zer bilatu |
|---|---|
| Neurria | Helduena edo haurrena. Haurrengan, hobe haurren neurriko bat: helduen bat erori egiten da edo behar ez den lekuan estutzen du |
| Kuxinen materiala | Silikona edo goma. Latexarekiko alergia baduzu, egiaztatu ez duela latexik |
| Doikuntza | Alanbrezkoak tolestu daitezke presioa doitzeko. Plastikozkoak ez |
| Lokarria | Oso gomendagarria ur irekietan igeri egiten baduzu edo galtzen badituzu |
| Kutxa | Hobe kutxa batekin badator: gehiago irauten du eta ez da poltsan zapaltzen |
Zaintza eta noiz aldatu
- Garbitu txorrotako urarekin igeri egin ondoren, kloroa kentzeko.
- Lehortu airean, eguzki zuzenetik eta erradiadoretik urrun.
- Gorde bere kutxan. Poltsan solte, deformatu egiten da.
- Aldatu ondo ixten ez duenean, silikonak pitzadurak dituenean edo ondo jarrita ere erortzen zaizunean.
Akats ohikoenak
- Airea botatzen ez ikasteko erabiltzea. Crolean igeri egiten baduzu, teknika urpean airea botatzea da oraindik ere.
- Hezurraren gainean jartzea. Irristatu egiten da eta ez du ixten. Alde bigunean doa.
- Estuegia aukeratzea «eror ez dadin». Ixtea ez da estutzea: min ematen du eta marka uzten du.
- Lehiaketa batean edo entrenamendu luze batean estreinatzea. Probatu aurretik luzera lasai batzuetan.
- Belarriak babesten dituela pentsatzea. Ez ditu babesten.
- Poltsan bustita uztea. Deformatu egiten da, eta silikona lehenago hondatzen da.
Ohiko galderak
Zertarako balio du sudur-pintzak igeriketan? Sudurretik urik sar ez dakizun, batez ere bizkarrean, itzulipurdietan eta urpean igeri egitean.
Nola jartzen da sudur-pintza? Sudurraren alde bigunean, hezurraren azpian bertan, larruazala lehor duzula. Egiaztatu sudurretik putz egitean ez dela airerik ateratzen.
Txarra al da pintza erabiltzea igerian ikasteko? Ez da txarra, baina ez da komeni haren mende egotea: airea sudurretik botatzea teknikaren parte da. Erabili sudurreko urak praktikatzea eragozten badizu, eta utzi pixkanaka airea botatzen duzunean.
Okerrago arnasten al da pintzarekin? Crolean igeri egiten zuten igerilariekin egindako ikerketa batean, pintzak ez zuen aldatu airea botatzeko eta hartzeko behar zuten denbora. Aldatzen dena da aire guztia ahotik ateratzen dela.
Igerilariaren errinitiserako balio al du? Igerilekuko urak sudurra narritatuta zuten igerilariekin egindako ikerketa batean, hilabete batez pintza erabiltzeak hantura murriztu zuen errinitis ez-alergikoan. Joaten ez diren sintomak badituzu, kontsultatu zure medikuarekin edo farmazialariarekin.
Haurrek erabil dezakete? Bai, haurren neurriko pintza batekin. Ikasten ari badira, hobe burbuilak ere praktikatzea, haren mende ez egoteko.
Zergatik erabiltzen dute igeriketa artistikoan? Denbora asko ematen dutelako buruz behera, eta ezin dutelako airea pixkanaka bota. Horregatik, han ohiko ekipamenduaren parte da.
Pintzak belarriak babesten al ditu? Ez. Gauza desberdinak dira. Igerilekuaren ondoren belarrietako ondoezak izan ohi badituzu, kontsultatu zure medikuarekin edo farmazialariarekin.
Gainerako materiala igeriketa-materialaren gidan duzu, eta larruazala klorotik nola zaindu, larruazala eta kloroa gidan.
Lotutako mitoa: «Sudur-pintzarekin bestela arnasten da crolean». Mito honi eta beste batzuei buruz ikerketek diotena, Zer dio ebidentziak orrian.
Deskargatu igeriketa-plana PDFan
Posta elektronikoz bidaliko dizut: 8 aste, saio bakoitza markatzeko laukiekin eta teknika-ariketak azalduta. Bi orri inprimatzeko.
Orriak euskaraz daude. Zuk markatzen duzunerako bakarrik erabiliko dut zure helbide elektronikoa. Informazio gehiago pribatutasun-politikan.
Egileari buruz
Ander Lorenzo Calvo, Farmaziako ikaslea Euskal Herriko Unibertsitatean (UPV/EHU). Areto-futbolean jokatzen du maila altuan: hegaleko jokalaria Aurrera Vitoria Futsalen, eta harekin Bigarren B Mailara igo zen; gimnasioan eta igerilekuan ere entrenatzen du. Lehenago futbolean jokatu zuen Irungo Real Unionen, eta erdi-distantziako atleta izan zen Bidasoa Atletiko Taldean, Gipuzkoako eta Euskadiko txapelketetan dominekin. Ebidentzia zientifikoan oinarritutako errekuperazio- eta entrenamendu-gidak idazten ditu.
Gida hau informatzeko da, eta ez du osasun-profesional baten aholkua ordezkatzen.
Iturriak
Ikusi zerrenda osoa (6)
- Alves A, et al. Exercise-induced rhinitis in competitive swimmers. Am J Rhinol Allergy. 2010. doi:10.2500/ajra.2010.24.3530
- Bougault V, et al. Effect of intense swimming training on rhinitis in high-level competitive swimmers. Clin Exp Allergy. 2010. doi:10.1111/j.1365-2222.2010.03551.x
- Cardelli C, et al. Analysis of breathing in the crawl as a function of skill and stroke characteristics. Percept Mot Skills. 2000. doi:10.2466/pms.2000.90.3.979
- Gelardi M, et al. Allergic and non-allergic rhinitis in swimmers: clinical and cytological aspects. Br J Sports Med. 2012. doi:10.1136/bjsm.2009.066456
- Ondolo C, et al. Nasal and lung function in competitive swimmers. Acta Otorhinolaryngol Ital. 2009. PMID 20140159 (PMC2815359)
- Surda P, et al. Nasal changes associated with exercise in athletes: systematic review. J Laryngol Otol. 2018. doi:10.1017/S0022215118000026
PubMed-en aurkitutako ikerketak.